Thực phẩm GMO có thực sự là cứu tinh của nhân loại?

Nhiều người cho rằng việc nghiên cứu, đưa thực phẩm GMO vào sử dụng sẽ góp phần giảm nạn đói. Tuy nhiên số khác lại quan ngại về tác hại của GMO với sức khỏe người tiêu dùng.

Thực phẩm GMO là gì?

Thực phẩm GMO

Công nghệ GMO đã biến nhiều điều không thể thành có thể

Trước khi tìm hiểu về các mặt lợi – hại của thực phẩm GMO, chúng ta cần hiểu rõ GMO là gì. Theo đó, công nghệ GMO hay Genetically Modified Organism là sinh vật biến đổi gen. Đây được hiệu là những vật liệu di truyền đã được thay đổi nhân tạo trong phòng thí nghiệm không thông qua kỹ thuật di truyền. Công nghệ này giúp tạo ra những sự kết hợp vốn không thể xảy ra trong tự nhiên của cây trồng, động vật, vi khuẩn và cả vi rút.

Có thể hiểu đơn giản là thực phẩm GMO được hình thành từ quá trình lai giống cây trồng, vật nuôi không qua các phương pháp lai giống truyền thống. Công nghệ này giúp người nông dân không cần bỏ quá nhiều vốn mà cây trồng, vật nuôi vẫn cho năng suất cao. Ngoài ra, việc giống có khả năng chống chịu mạnh, ít dùng thuốc diệt cỏ và thuốc trừ sâu cũng khiến nhiều người tin rằng đây là bước phát triển vượt bậc của công nghệ thực phẩm. Tuy nhiên, quan niêm này liệu có đúng? Các nước trên thế giới đang có cái nhìn thế nào với thực phẩm GMO?

Tình hình dùng thực phẩm GMO trên thế giới

Thực phẩm GMO 2

Ban đầu GMO được nghiên cứu với nhiều mục đích cao đẹp

Các nhà nghiên cứu đã bắt tay vào nghiên cứu thực phẩm nhiễm GMO với nhiều mục đích tốt đẹp như: mang lại cho người tiêu dùng những thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao, tạo sự tiện lợi trong bảo quản, loại bỏ các chất gây dị ứng…. Đặc biệt, các nhà nghiên cứu cho rằng công nghệ này sẽ xóa bỏ nạn đói trên thế giới và góp phần bảo vệ môi trường.

Tuy nhiên, dù mục đích là tốt đẹp và cao cả nhưng ngay khi đưa ra thị trường thực phẩm biến đổi gen đã phải đối mặt với nhiều tranh cãi. Năm 1996, cà chua biến đổi gen xuất hiện trong siêu thị của Anh. Sản phẩm đã nhanh chóng gây ra nhiều tranh cãi, khiến dư luận hoang mang. Đặc biệt, một nghiên cứu trên chuột thí nghiệm cho thấy một vài đoạn gen chuyển của cà chua biến đổi gen đã gây hại cho chuột.

Những nghi vấn chưa có lời giải và mối lo ngại của người dân đã khiến châu Âu ban một lệnh cấp thực phẩm biến đổi gen. Tương tự như châu Âu, Nhật Bản – một cường quốc đặc biệt chú trọng đến chất lượng thực phẩm cũng nói không với công nghệ biến đổi gen và các sản phẩm của nó.

Chính phủ Nhật đã ra lệnh cấm các loại cây trồng biến đổi gen trên phạm vi toàn quốc. Đồng thời, nước này cũng bắt buộc việc dán nhãn phù hợp với những sản phẩm được sản xuất từ nguyên liệu biến đổi gen như đậu nành, ngô, khoai tây….

Người dân xứ hoa anh đào cũng luôn giữ vững lập trường “Nói không với GMO”. Từ năm 1996 quốc gia này đã khởi xướng chiến dịch mang tên (NO-GMO Campaign). Chiến dịch này nhằm kêu gọi tẩy chay các sản phẩm biến đổi gen, tiến hành thử nghiệm về tác dụng của nhiều loại thực phẩm biến đổi gen và thu thập hàng triệu chữ ký chống biến đổi gen. Đến nay chiến dịch “Nói không với GMO” vẫn được duy trì và được nhiều nông dân ủng hộ tối đa. Về phía người tiêu dùng, người Nhật chỉ chăm sóc bản thân bằng thực phẩm lành mạnh và tự nhiên. Đây được xem là lý do khiến họ trở thành dân tộc có tuổi thọ cực kỳ cao.

Thực phẩm GMO 3

Nhân dân nhiều nước trên thế giới đang phản đối công nghệ và các sản phẩm GMO

Ấn Độ cũng đã phải đình chỉ tạm thời việc lưu hành các hạt giống biến đổi gen do hàng loạt thiệt hại về kinh tế. Năm 2014, truyền thông quốc tế đã đưa tin về mối quan hệ giữa hạt giống thực phẩm GMO và việc ngày càng nhiều công dân Ân Độ tự sát. Nguyên nhân của hiện tượng này được cho là do chính phủ Ấn Độ đã quá tin vào các lợi ích tích cực của thực phẩm GMO mà bỏ qua tác hại của nó.

Nhiều nông dân Ấn Độ đã đưa hạt giống GMO về trồng. Tuy nhiên, cây không đạt năng suất mong muốn ở nhiều vùng đất của Ấn Độ. Việc phụ thuộc vào nguồn giống giá cao của các Tập đoàn đa quốc gia đã khiến nông dân Ấn Độ rơi vào tình trạng nợ nần chồng chất và phải tìm đến việc tự sát.

Trước những mặt trái của thực phẩm GMO, đến năm 2014 trên thế giới đã có 26 quốc gia cấm hoàn toàn các sản phẩm biến đổi gen. Ngoài ra, 60 nước khác tuy chưa cấm nhưng đã ra bộ quy định nghiêm ngặt về việc nuôi trồng, nhập khẩu, phân phối các thực phẩm biến đổi gen hoàn toàn hoặc biến đổi gen một phần. Riêng tại châu Á, Thái Lan và Philipines là hai ngọn cờ đầu trong phong trào chống những thực phẩm GMO.

Khảo sát qua về tình hình thế giới cho thấy thực phẩm biến đổi gen đã không được “chuộng” như kỳ vọng. Thậm chí, các sản phẩm biến đổi gen có vẻ không phải là một phát minh có lợi, được ưa chuộng và nên được nhân rộng.